سابقه و هدف: طب سنتی و مکمل در سالهای اخیر بهطور فزایندهای در نظامهای سلامت جهان ادغام شده و بهویژه در حوزۀ سلامت زنان موردتوجه قرار گرفته است. زنان و زایمان از جمله حوزههای مهم بالینی هستند که در آنها رویکردهای طب سنتی و مکمل، از جمله داروهای گیاهی، طب سوزنی و درمانهای تلفیقی، جایگاه رو به رشدی یافتهاند. مطالعۀ حاضر با هدف تحلیل علمسنجی تولیدات علمی جهانی در حوزۀ زنان و زایمان با رویکرد طب سنتی و مکمل انجام شد. مواد وروشها: این مطالعۀ توصیفی از نوع علمسنجی با بازیابی کلیۀ مدارک نمایهشده در پایگاه Web of Science از آغاز تا پایان سال ۲۰۲۲ انجام شد. در مجموع ۷۱۸ مدرک علمی شناسایی و پس از غربالگری، دادهها با استفاده از نرمافزارهای VOSviewer, Microsoft Excel و EndNote تحلیل شد. شاخصهای موردبررسی شامل روند سالانۀ انتشار، تحلیل استناد، نویسندگان، کشورها و سازمانهای پرتولید، مجلات هسته، شبکههای همنویسندگی، ضریب همکاری و نقشۀ همرخدادی کلیدواژهها بود. یافتهها: نتایج نشان داد روند انتشار مقالات با وجود نوسانات، بهطور کلی افزایشی بوده و از سال ۲۰۱۴ رشد قابلتوجهی داشته است؛ بهگونهای که بیشترین تعداد مقالات (۳۴ مدرک) در این سال ثبت شد. ایالات متحده آمریکا با ۱۲۹ مقاله و ۳۲۳۰ استناد در رتبۀ نخست قرار گرفت و قویترین شبکۀ همکاری بینالمللی را نشان داد. مجله Menopause بیشترین میزان تولید و تأثیر استنادی را داشت. دانشگاه فناوری سیدنی پرتولیدترین سازمان بود. کلیدواژۀ «یائسگی» با ۶۳ بار تکرار و بالاترین قدرت کل پیوند، برجستهترین محور موضوعی بود. ضریب همکاری علمی در سالهای اخیر افزایش یافته و در سال ۲۰۲۲ به ۷۸۵۶/۰ رسید. نتیجهگیری: علاقۀ پژوهشی به کاربرد طب سنتی و مکمل در حوزۀ زنان و زایمان بهطور مستمر در حال گسترش است و تمرکز اصلی آن بر یائسگی، باروری و بارداری قرار دارد. تقویت همکاریهای بینرشتهای و بینالمللی میتواند کیفیت و اثرگذاری پژوهشهای آینده را ارتقا دهد.
Taghavi Shirazi M, Malgard S, Poormojdegani M, Motamedi G, Kalhori Z, Asadzandi S. Scientometric analysis of scientific productions in the field of obstetrics and gynecology with a traditional and complementary medicine approach up to 2023. jiitm 2026; 17 (1) :17-30 URL: http://jiitm.ir/article-1-1847-fa.html
تقویشیرازی مریم، مالگرد شیوا، پورمژدگانی مائده، معتمدی گلسا، کلهری زهرا، اسدزندی شادی. تحلیل علمسنجی تولیدات علمی حوزۀ زنان و زایمان با رویکرد طب سنتی و مکمل تا سال ۲۰۲۳. مجله طب سنتي اسلام وايران. 1405; 17 (1) :17-30
