fa مروری بر اعضاء، ارواح، قوا و افعال در طب ‌نظری تخصصي Special اصيل پژوهشي Origianal Research <p style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;">طب ‌سنّتی ایرانی همانند طب ‌یونانی بر‌ پایه‌ی نظریه‌ی وجود اخلاط در بدن بنا شده است. بنابراین واضح است که نحوه‌ی تشکیل اعضای مختلف بدن از این نظریّه نشأت گرفته باشد. بر ‌اساس آموزه‌های طب ‌سنّتی ایرانی، اعضای بدن از اخلاط و اخلاط از غذا به وجود می‌آیند. چگونگی تشکیل اعضای مختلف و رابطه‌ی بین اعضاء از نکات قابل ‌تأمّل دیگر در طب ‌سنّتی است. اعضای بدن در طب سنّتی بر ‌اساس منشاء عملکرد و رابطه‌ی عضو با اعضای دیگر به‌ روش‌های مختلفی تقسیم‌بندی می‌شوند که به تفکیک ذکر خواهد شد. بررسی روابط میان اعضاء، قوا، ارواح و افعال صادره‌ی از آن‌ها در طب ‌سنّتی به طرز شگفت‌آوری دارای منطقی نمودارگرا و قوی است که در همه‌ی قسمت‌ها به ‌دقّت از آن تبعیّت شده است و از این‌ جهت تا حدود زیادی از تعالیم جالینوسی متفاوت است. در نظام طب ‌سنّتی قوّت‌ها و روح‌ها را می‌توان دارای جنبه‌ی مادّی دانست، چرا که از اعضای رئیسه سرچشمه می‌گیرند و انتقال آن‌ها نیز از‌ طریق وریدها، شریان‌ها و اعصاب است. نقش وریدها در این‌ نظام سنگین‌تر است، چرا که علاوه بر انتقال اخلاط ناقل روح طبیعی و روح حیوانی (به میزان ناچیز) هستند.</span></p> <p>Similar to Unani (Greek) medicine, Iranian traditional medicine is based upon the theory of humors of the body. Thus, it is obvious that the quality of development of different body organs have originated from this theory. According to the Iranian traditional medicine, body organs have developed from humors, and humors in turn have originated from food. The condition of the development of different organs and also the relationships among the organs are the noteworthy points in the Iranian traditional medicine. In the Iranian traditional medicine, the body organs are classified with various methods according to their origin, function, and their relationship with other organs. We have presented the classifications in details. The analysis of relationships among organs, faculties, spirits, and their resulted activities is surprisingly so robust and diagrammatic, such that the rules are adhered in all sections. The Iranian traditional medicine is different from Galen&rsquo;s teachings from this viewpoint. In our traditional medicine system, the faculties and spirits are known to have materialistic quality, since they originate from cardinal organs, and their transportation is done through veins, arteries, and nerves. As veins transports natural and animal spirits (in trivial amounts) besides transporting humors, their role is of greater importance in this system.</p> اخلاط, اعضاء, قوا, ارواح, افعال Humors, Organs, Faculties, Spirits, Activities. 337 348 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-35&slc_lang=fa&sid=1 F. Ramezani فرید رمضانی 100319475328460014688 100319475328460014688 No M.R. Shams Ardekani محمد رضا شمس اردکانی 100319475328460014689 100319475328460014689 No M. Keshavarz منصور کشاورز 100319475328460014690 100319475328460014690 No E. Nazem اسماعیل ناظم 100319475328460014691 100319475328460014691 No M.B. Minaii محمد باقر مینایی minaezb@sina.tums.ac.ir 100319475328460014692 100319475328460014692 Yes