Journal of Islamic and Iranian Traditional Medicine

other مطالعۀ اتنوبوتانی گیاهان دارویی مورد استفاده در شهرستان چَرداوُل، استان ایلام: میراث گیاهی و دانش بومی Ethnobotanical study of medicinal plants used in Chardavol County, Ilam Province: Botanical heritage and indigenous knowledge تخصصي Special اصيل پژوهشي Origianal Research <div style="text-align: justify;">سابقه و هدف: مطالعۀ حاضر به بررسی استفاده‌های اتنوبوتانی گیاهان دارویی در شهرستان چرداول، استان ایلام پرداخته است. این پژوهش با هدف مستندسازی دانش بومی و میراث گیاهی منطقه، روابط پیچیدۀ میان گیاهان و جوامع انسانی را بررسی می‌کند. هدف این مطالعه ثبت و مستندسازی دانش اتنوبوتانی منطقه برای حفاظت از آن و انتقال آن به نسل‌های آینده است. مواد و روش&rlm;‌ها: این مطالعۀ اتنوبوتانیکال مقطعی از آبان تا اسفندماه ۱۴۰۳ در شهرستان چرداول استان ایلام انجام شد. جمع‌آوری داده‌ها از طریق مصاحبه با عطاران و درمانگران سنتی با استفاده از پرسش‌نامه‌های استاندارد انجام گرفت. برای تحلیل داده‌ها، از شاخص‌های RFC, UR و ICF به‌منظور ارزیابی میزان استفاده و اجماع مصاحبه‌شوندگان در مورد گیاهان دارویی استفاده شد. یافته‌&rlm;ها: براساس یافته‌ها، ۹۳ گونۀ گیاهی از ۳۸ خانوادۀ گیاهی در درمان بیماری‌ها استفاده می‌شوند. این گیاهان به‌ویژه در درمان بیماری‌های دستگاه گوارش، تنفسی، التهاب‌ها، دردهای مفصلی و بیماری‌های مرتبط با پروستات و عفونت‌های مجاری ادراری کاربرد دارند. رایج‌ترین روش‌های مصرف گیاهان دارویی در این منطقه شامل جوشانده، دمنوش و ضماد هستند. اندام‌های مصرفی گیاهان عمدتاً برگ، گل، ریشه و میوه‌ها هستند که به‌دلیل ترکیبات مؤثرشان در درمان بیماری‌ها به کار می‌روند. این پژوهش همچنین نشان داد که خانواده‌های گیاهی مانند Lamiaceae, Asteraceae وApiaceae  بیشترین کاربرد را در طب سنتی منطقه دارند. <v:shape filled="f" id="Text_x0020_Box_x0020_2" o:gfxdata="UEsDBBQABgAIAAAAIQC2gziS/gAAAOEBAAATAAAAW0NvbnRlbnRfVHlwZXNdLnhtbJSRQU7DMBBF 90jcwfIWJU67QAgl6YK0S0CoHGBkTxKLZGx5TGhvj5O2G0SRWNoz/78nu9wcxkFMGNg6quQqL6RA 0s5Y6ir5vt9lD1JwBDIwOMJKHpHlpr69KfdHjyxSmriSfYz+USnWPY7AufNIadK6MEJMx9ApD/oD OlTrorhX2lFEilmcO2RdNtjC5xDF9pCuTyYBB5bi6bQ4syoJ3g9WQ0ymaiLzg5KdCXlKLjvcW893 SUOqXwnz5DrgnHtJTxOsQfEKIT7DmDSUCaxw7Rqn8787ZsmRM9e2VmPeBN4uqYvTtW7jvijg9N/y JsXecLq0q+WD6m8AAAD//wMAUEsDBBQABgAIAAAAIQA4/SH/1gAAAJQBAAALAAAAX3JlbHMvLnJl bHOkkMFqwzAMhu+DvYPRfXGawxijTi+j0GvpHsDYimMaW0Yy2fr2M4PBMnrbUb/Q94l/f/hMi1qR JVI2sOt6UJgd+ZiDgffL8ekFlFSbvV0oo4EbChzGx4f9GRdb25HMsYhqlCwG5lrLq9biZkxWOiqY 22YiTra2kYMu1l1tQD30/bPm3wwYN0x18gb45AdQl1tp5j/sFB2T0FQ7R0nTNEV3j6o9feQzro1i OWA14Fm+Q8a1a8+Bvu/d/dMb2JY5uiPbhG/ktn4cqGU/er3pcvwCAAD//wMAUEsDBBQABgAIAAAA IQCs3RLAAAIAAOQDAAAOAAAAZHJzL2Uyb0RvYy54bWysU9tuGyEQfa/Uf0C813uJ3Tgr46htmqpS epGSfgBmWS8qMBSwd92v78DarpW8Vd0HBDszhzlnDqvb0Wiylz4osIxWs5ISaQW0ym4Z/fF0/2ZJ SYjctlyDlYweZKC369evVoNrZA096FZ6giA2NINjtI/RNUURRC8NDzNw0mKwA294xKPfFq3nA6Ib XdRl+bYYwLfOg5Ah4N+7KUjXGb/rpIjfui7ISDSj2FvMq8/rJq3FesWbreeuV+LYBv+HLgxXFi89 Q93xyMnOqxdQRgkPAbo4E2AK6DolZOaAbKryGZvHnjuZuaA4wZ1lCv8PVnzdf/dEtYxeldeUWG5w SE9yjOQ9jKRO+gwuNJj26DAxjvgb55y5BvcA4mfAlOIiZyoIKXszfIEW8fguQq4YO2+SSsibIAwO 5HAeQrpTJOxyuairBSUCY/OyuqrzlArenKqdD/GTBEPShlGPQ87ofP8QYuqGN6eUdJmFe6V1HrS2 ZGD0ZlEvcsFFxKiIPtTKMLos0zc5o5e8/WjbXBy50tMeL9D2yDoRnSjHcTNmJauTahtoDyiDh8l2 +Exw04P/TcmAlmM0/NpxLynRny3O9Kaaz5NH82G+uEbixF9GNpcRbgVCMRopmbYfYvb1RPkdSt6p rEaazdTJsWW0UhbpaPvk1ctzzvr7ONd/AAAA//8DAFBLAwQUAAYACAAAACEA86LEr+AAAAALAQAA DwAAAGRycy9kb3ducmV2LnhtbEyPQU7DMBBF90jcwZpK7FonDSVVGqdCSBUIsSH0AG5s4ijx2Irt JHB63BVdjv7T/2/K46IHMsnRdQYZpJsEiMTGiA5bBuev03oPxHmOgg8GJYMf6eBY3d+VvBBmxk85 1b4lsQRdwRko721BqWuU1NxtjJUYs28zau7jObZUjHyO5Xqg2yR5opp3GBcUt/JFyaavg2ZwCq9v evqlwb7XzYzK9uH80TP2sFqeD0C8XPw/DFf9qA5VdLqYgMKRgcE6zbYRZZDt8xTIldjlOZALg8dd kgGtSnr7Q/UHAAD//wMAUEsBAi0AFAAGAAgAAAAhALaDOJL+AAAA4QEAABMAAAAAAAAAAAAAAAAA AAAAAFtDb250ZW50X1R5cGVzXS54bWxQSwECLQAUAAYACAAAACEAOP0h/9YAAACUAQAACwAAAAAA AAAAAAAAAAAvAQAAX3JlbHMvLnJlbHNQSwECLQAUAAYACAAAACEArN0SwAACAADkAwAADgAAAAAA AAAAAAAAAAAuAgAAZHJzL2Uyb0RvYy54bWxQSwECLQAUAAYACAAAACEA86LEr+AAAAALAQAADwAA AAAAAAAAAAAAAABaBAAAZHJzL2Rvd25yZXYueG1sUEsFBgAAAAAEAAQA8wAAAGcFAAAAAA== " stroked="f" style="position:absolute; left:0; text-align:left; margin-left:-10px; margin-top:60px; width:85.45pt; height:31.6pt; z-index:251656704" type="#_x0000_t202"> <v:path arrowok="t"> <v:textbox> <table width="100%"> <tbody> <tr> <td> <div>تاریخ دریافت: تیر ۱۴۰۴ تاریخ پذیرش: تیر ۱۴۰۴  </div> </td> </tr> </tbody> </table> </v:textbox> <w:wrap anchorx="margin"> </w:wrap></v:path></v:shape>نتیجه‌گیری: این تحقیق به‌ویژه در حفظ و گسترش کاربرد گیاهان دارویی در درمان بیماری‌ها و درک علمی روابط انسان و گیاهان در ایران اهمیت دارد. نتایج این مطالعه می‌تواند به‌عنوان مبنای علمی برای استفادۀ بهینه از گیاهان دارویی در طب سنتی و مدرن در ایران و دیگر مناطق مشابه به ‌کار گرفته شود. </div> <div style="text-align: justify;">Background and Purpose: This study explores the ethnobotanical uses of medicinal plants in Chardavol County, Ilam Province, with the primary aim of documenting the region’s indigenous knowledge and botanical heritage. By investigating the intricate relationships between plants and local communities, the research seeks to preserve and transmit this traditional wisdom to future generations. Materials and Methods: A cross-sectional ethnobotanical survey was conducted from November 2024 to March 2025 across Chardavol County. Data collection involved structured interviews with local herbalists and traditional healers, utilizing standardized questionnaires. Quantitative indices such as Use Report (UR), Relative Frequency of Citation (RFC), and Informant Consensus Factor (ICF) were employed to assess the prevalence and consensus regarding medicinal plant usage. Results: The findings revealed the use of 93 plant species from 38 botanical families in the treatment of various ailments. These plants are predominantly employed for disorders related to the digestive and respiratory systems, inflammatory conditions, joint pain, prostatic conditions, and urinary tract infections. Common modes of preparation include decoctions, herbal infusions, and poultices. Frequently used plant parts include leaves, flowers, roots, and fruits, valued for their bioactive compounds. Notably, the families Asteraceae, Lamiaceae, and Apiaceae emerged as the most widely utilized in traditional medicine throughout the region. Conclusion: This study underscores the significance of preserving and revitalizing the medicinal plant practices in Chardavol, highlighting the vital role of such knowledge in the broader understanding of human-plant relationships in Iran. The insights gained here may serve as a scientific foundation for the integration of traditional remedies into both conventional and modern healthcare systems, not only in Iran but also in culturally comparable regions.</div> گیاه‌‌شناسی بومی؛ گیاهان شفابخش؛ طب ایرانی Ethnobotany, Medicinal plants, Persian Medicine 95 112 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-710&slc_lang=other&sid=1 Mostafa Mahmand مصطفی مهمند 100319475328460024096 100319475328460024096 No Department of Biology, Faculty of Basic Sciences, University of Ilam, Ilam, Iran گروه زیست‌‌شناسی، دانشکده علوم پایه Ali Asghar Hatamnia علی‌اصغر حاتم‌نیا a.hatamnia@ilam.ac.ir 100319475328460024097 100319475328460024097 Yes Department of Biology, Faculty of Basic Sciences, University of Ilam, Ilam, Iran گروه زیست‌‌شناسی، دانشکده علوم پایه Mahmood Bahmani محمود بهمنی 100319475328460024098 100319475328460024098 No Biotechnology and Medicinal Plants Research Center, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran مرکز تحقیقات زیست‌‌فناوری و گیاهان دارویی