other مطالعه و تصحیح نسخۀ «کتابچۀ وبائیه» از میرزا محمودخان‌‌بن‌‌عبدالکریم دکتر (معتمدالحکما) تخصصي Special اصيل پژوهشي(تاريخ پزشكي) Original R.(History of medicine) <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="letter-spacing:.1pt">نسخۀ کتابچۀ وبائیه از میرزا محمودخان‌ دکتر، پسر ‌عبدالکریم، مشهور به معتمدالحکما، از پزشکان قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم میلادی، از پزشکان دانش‌آموختۀ دارالفنون و طب مدرن در دورۀ قاجار (۱۷۹۶ تا ۱۹۲۵ م) است. از این نسخه، دو چاپ سنگی و سربی به زبان فارسی در کرمان به چاپ رسیده و با شمارۀ کتابشناسی ملی: ۱۱۱۹۳۵۲ سامانۀ منابع دیجیتال در کتابخانه و مرکز اسناد ملی ایران نگهداری می‌&rlm;شود. این پژوهش به شیوۀ تحلیلی‌‌ـ‌‌انتقادی و با روش کتابخانه‌ای‌ـ‌اسنادی انجام شده ‌است و بعد از بازخوانی و تصحیح نسخۀ کتابچۀ وبائیه به‌منظور رسیدن به اهداف پژوهش، اطلاعات جمع‌آوری‌شده تجزیه و تحلیل شد. محتوای رساله در دو مطلب نوشته شده است؛ ابتدا در بیان تدابیر و شرایطی که ‌باید قبل از بروز وبا مراعات و رفتار شود و دوم در بیان مختصری از مرض وبا و تدابیر و شرایطی که ‌باید در هنگام ابتلا به آن در نظر داشت. همچنین در این رساله مباحثی در مورد علامات، تشخیص و علاج بیماری وبا آورده شده است. در این پژوهش به تصحیح علمی و ادبی نسخۀ کتابچۀ وبائیه می‌پردازیم.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;">The manuscript &quot;Kitabcheh Vabā&#39;iyyah&quot; (Treatise on Cholera) was written by Mirza Mahmoud Khan Doctor, son of Abdul-Karim, known as Mo&#39;tamid al-Hukamā (Trusted Physician), one of the physicians trained at Dār ul-Funun in modern medicine during the Qajar era (1796&ndash;1925). Two lithograph and typographic Persian editions of this manuscript were published in Kerman and are preserved in the National Library and Archives of Iran under the national bibliography number 1119352 in the Digital Resources System. This research adopts an analytical-critical approach using library-documentary methods. After reviewing and correcting the &quot;Kitabcheh Vabā&#39;iyyah&quot;, the collected data were analyzed to achieve the research objectives. The treatise is divided into two main sections: first, the preventive measures and conditions to be observed before the outbreak of cholera, and second, a brief description of the disease along with the necessary measures and treatments to be applied during infection. The symptoms, diagnosis, and treatment of cholera are discussed in detail. This study attends to both scientific and literary correction of the manuscript.</span></div> وبا؛ تاریخ پزشکی؛ تاریخ قرن 19 Cholera, History of Medicine, 19th Century History. 121 136 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-709&slc_lang=other&sid=1 Seyyed Alireza Golshani سیدعلیرضا گلشنی 100319475328460024102 100319475328460024102 No Independent Researcher, Medicai Philosophy and History Research Center, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran پژوهشگر مستقل، مرکز تحقیقات فلسفه و تاریخ پزشکی Jamshid Roosta جمشید روستا jamshidroosta@uk.ac.ir 100319475328460024103 100319475328460024103 Yes Department of History, Faculty of Literature and Humanities, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran گروه تاریخ، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی Hojjat Ebadimanesh حجّت عبادی‌منش 100319475328460024104 100319475328460024104 No Department of History, Faculty of Literature and Humanities, Shiraz University, Shiraz, Iran گروه تاریخ، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی