سابقه و هدف: بیماری لیشمانیوز (سالک) که نوع جلدی آن شایع است، یکی از ۱۰ بیماری مهم انگلی در دنیاست. ایران نیز در این زمینه یکی از ۷ کانون درگیر در جهان بهشمار میرود. این مطالعه برای رسیدن به درمانهای مؤثر بر سالک جلدی در منابع طب سنتی ایرانی منتخب و فراهمآوردن پیشنهادهای درمانی مناسب هدفگذاری شد. مواد و روشها: دراین مطالعۀ کتابخانهای، جهت اولویتبندی مفردات بهکاررفته در درمان لیشمانیوز جلدی در طب سنتی ایرانی، با کلیدواژههای «ریش بلخی، جوش بغدادی، حب بغدادی، بدریش، پشهگزیدگی، پشه خورد، سناخر، دانهسال و سالک» در کتب طب سنتی موجود در کتابخانۀ جامع طب سنتی و اسلامی (نرمافزار نور) و نیز برخی کتب خطی برجسته از جمله قانون، جستوجوهایی انجام گرفت. یافتهها: نتایج این مطالعه نشان داد مرهم اسفیداج مرکب از مرداسنگ، سفیداب قلعی، روغن گل سرخ، کافور و سرکه دارای بیشترین تواتر و امتیاز در میان درمانهای بهکاررفته در سالک در منابع طب سنتی ایران است. نتیجهگیری: در این مطالعه مشخص شد در هیچیک از منابع طب سنتی مورد بررسی، درمان تک مفرده برای درمان سالک بهکار نرفته و در تمام موارد بیش از دو مفرده استفاده شده است. شاید سه ترکیب درمانی که در روش اولویتبندی، بیشترین امتیازها را بهدست آوردهاند، پیشنهاد مناسبی برای پروژههای تحقیقات آزمایشگاهی و بالینی در زمینۀ یافتن درمان طبیعی مناسب برای بلخیه یا لیشمانیوزیس جلدی (سالک) باشد.
