other حکیم شاه ‌محمدبن‌ حاجی قزوینی (قرن 10 هجری قمری) و اثر او در مورد حفظ الصحه در ایام همه‌گیری‌ها تخصصي Special اصيل پژوهشي(تاريخ پزشكي) Original R.(History of medicine) <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span dir="RTL" lang="AR-SA">بیماری‌های همه‌گیر و مسری از دیرباز در جوامع بشری رایج بوده که همواره مشکلاتی را ایجاد کرده‌اند. ایرانیان باستان با امراض مسری آشنایی داشته‌ و با تدابیر پیشگیرانه مانع از شیوع این بیماری‌ها بوده‌اند. رویکرد پیشگیرانۀ پس از اسلام در طب ایرانی مورد تأکید حکمای مسلمان ایرانی بوده است و رساله‌های فراوانی در این باب نگاشته‌اند. <i>نصیحت‌نامۀ سلیمانی</i> اثر حکیم شاه &rlm;محمدبن &rlm;حاجی <span style="background:white">قزوینی (قرن ۱۰ هجری &rlm;قمری)</span> از آثار کوتاه و ارزشمندی است که برای نگهداشت سلامتی در ایام همه‌گیری‌ها نوشته شده است. پژوهش حاضر یک مطالعۀ مروری با روش کتابخانه‌ای است که به معرفی کتاب <i>نصیحت‌نامۀ سلیمانی</i> و مؤلف آن حکیم شاه&rlm; محمد قزوینی و بیان تدابیر پیشگیرانۀ ذکرشده در اثر می‌پردازد. حکیم شاه&rlm; محمدبن&rlm; حاجی قزوینی از</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">دانشمندان ایرانی سنی‌مذهب بود که در دوران صفویه در ایران می‌زیسته است و سپس به دعوت سلطان بایزید دوم عثمانی به استانبول مهاجرت می‌کند. در قرن ۱۵ میلادی (قرن ۹ <span style="background:white">هجری &rlm;قمری</span>) امپراتوری عثمانی با اپیدمی‌ طاعون و سایر عفونت‌ها روبه‌رو بود که مؤلف، اثر ارزشمند خود با عنوان <i>نصیحت‌نامۀ سلیمانی</i> در باب حفظ ‌الصحه در ایام همه‌گیری‌ها را برای سلیمان قانونی سلطان عثمانی (۹۲۶ تا ۹۷۴ <span style="background:white">هجری &rlm;قمری</span>) در سال ۹۲۹ <span style="background:white">هجری &rlm;قمری</span> به زبان فارسی نگاشته است. مؤلف تدابیر پیشگیرانه در ایام همه‌گیری‌ها را براساس اصول ستۀ ضروریه در مکتب طب ایرانی بیان می‌کند. امروزه با پیدایش همه‌گیری کرونا و نقش رعایت شیوه‌نامه‌های بهداشتی، اهمیت حوزۀ بهداشت و پیشگیری بیش از پیش بر همگان مشخص شده و این در حالی است که حکمای طب ایرانی از کهن‌ترین دوران از دانش و آگاهی خوبی در حوزۀ بهداشت و سلامت عمومی برخوردار بوده و پیشگیری را مقدم بر درمان دانسته و تدابیر حفظ سلامتی را مورد توجه قرار می‌داده‌&rlm;اند</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="font-size:11.0pt">Epidemic and contagious diseases have been common in human societies for a long time and have persistently caused problems. Ancient Iranians were familiar with contagious diseases and prevented their spread with preventive measures. The preventive approach after Islam in Persian medicine has been emphasized by Iranian Muslim scholars and they have written many treatises on this topic. <i>Nasihat-Nama Suleimani</i> by Hakim Shah-Mohammad Ibn Haji Qazvini</span><span style="font-size:11.0pt"> (</span><span lang="EN" style="font-size:11.0pt">15^th century</span> <span style="font-size:11.0pt">A.D)</span><span style="font-size:11.0pt"> is a short, but valuable work written to maintain health during epidemics. The current research is a review study with a library method, which introduces the book <i>Nasihat-Nama Suleimani</i> and its author, Hakim Shah-Mohammad Ibn Haji Qazvini, and explains the preventive measures mentioned in the work. </span><span style="font-size:11.0pt">Hakim </span><span style="font-size:11.0pt">Shah-Mohammad Ibn Haji Qazvini</span><span style="font-size:11.0pt"> was one of the Sunni Iranian scholars who lived in Iran in the Safavid era, and then migrated to Istanbul at the invitation of Ottoman Sultan Bayezid II. In the 15^th century, the Ottoman Empire faced epidemics such as plague and other infections. The author wrote the valuable work &quot;</span><i><span style="font-size:11.0pt">Nasihat-Nama Suleimani</span></i><span style="font-size:11.0pt">&quot; on </span><span style="font-size:11.0pt">lifestyle management</span><span style="font-size:11.0pt"> (<i>Hifz al-Sihha</i>) in Persian language in 1522 during epidemics, and dedicated it to Ottoman Sultan Suleiman the Magnificent (1520-1566 AD). The author describes preventive measures during epidemics based on the six essential principles of lifestyle in Persian Medicine. Today, with the emergence of the COVID-19 epidemic and the role of compliance with health guidelines, the importance of health and prevention has become more and more clear to everyone, while Persian medical scholars had good knowledge and awareness of the field of health and public health since the most ancient times and considered prevention before treatment and paid attention to health protection measures.</span></span></span></div> همه‌گیری‌ها, کووید-19, طب ایرانی, تاریخ پزشکی Epidemics, COVID-19, Persian Medicine, History of Medicine 313 320 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-622&slc_lang=other&sid=1 Nafise Shaabani نفیسه شعبانی 100319475328460024885 100319475328460024885 No Narges Tajik نرگس تاجیک 100319475328460024886 100319475328460024886 No Zahra Ghahramani زهرا قهرمانی 100319475328460024887 100319475328460024887 No Zahra Alamdar زهرا علمدار 100319475328460024888 100319475328460024888 No Mohammad Hossien Ayati محمدحسین آیتی ayati@tums.ac.ir 100319475328460024889 100319475328460024889 Yes Department of Medical History, Faculty of Persian Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran گروه تاریخ پزشکی، دانشکدۀ طب ایرانی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران