fa اصلاح خواب و بیداری در سنین و مناطق جغرافیایی مختلف از دیگاه طب سنتی ایرانی تخصصي Special اصيل پژوهشي Origianal Research <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:14px;">سازمان بهداشت جهانی برای آن که مردم از سطح تندرستی مطلوبی برخوردار باشند، طب سنتی را تکمیل کننده طب رایج قرار داده است. از مبانی مهم اصول طب کهن ایرانی، موضوع پیشگیری یعنی حفظ تندرستی بدن به کمک اسباب شش‌گانه بوده است. یکی از این اصول شش‌گانه که در اصلاح روش زندگی نقش پر اهمیتی دارد، خواب و بیداری است. علت خواب از نقطه نظر طب سنتی ایرانی، وجود رطوبت در مغز می‌باشد و اما بیداری، عبارت از نفس برای جمیع اعضا و جوارح بدن معرفی شده است. لذا هدف از ا ین بررسی اصلاح خواب و بیداری در سنین و مناطق جغرافیایی مختلف از دیدگاه طب سنتی ایرانی می‌باشد. در همین ار تباط روش کار در این مطالعه از نوع کتابخانه‌ای بوده که با بررسی کتاب‌های مرجع طب سنتی، از قبیل حفظ الصحه ناصری، حفظ صحت ناصرالحکما، ذخیره خوارزمشاهی، جامع الشرحین و قانون ابن سینا، انجام گرفته است. از آن‌جایی که تغییر در خواب و بیداری قادر به ایجاد تغییر در کیفیت و مزاج ابدان می‌باشد، قادر به ایجاد تغییر در جهت سلامتی یا بیماری نیز خواهد بود. بنابراین، تغییر در اسباب شش‌گانه منجمله خواب و بیداری، از دیدگاه طب سنتی دارای اهمیت خاص است. از این جهت در این مطالعه به بحث و بررسی خواب و بیداری به‌عنوان یک متغیر در دو شاخص سن و مناطق جغرافیایی مختلف پرداخته شده است. با توجه به مطالعه انجام شده و اهمیت برقراری خواب مناسب در راستای حفظ تندرستی می‌توان این‌گونه نتیجه‌گیری کرد که خواب از دیدگاه طب سنتی در افراد و شرایط مختلف منجمله مناطق جغرافیایی مختلف، یکسان توصیه نمی‌گردد .تبیین یک الگوی صحیح خواب برای افراد در سنین و سرزمین‌های گوناگون در حفظ سلامت و پیشگیری از بیماری‌ها اهمیت شایانی در طب ایرانی دارد.</span></span></p> <p>In the recent years, the World Health Organization recommends traditional medicine in combination with current medicine for human health improvement .One of the vital elements of traditional Iranian medicine,is the concept of prevention that is health maintenance by assiostance of six tools .One of these tools which plays an important role in life style correction ,is sleep and wakefulness .Existence of moisture in the brain is the reason of sleeping. From traditional Iranian medicine point of view of, arousal is a consciousness stimulation for all of body organs. Method of research in this study is a kind of library one by which evaluation of references of Traditional Iranian Medicine such as : Hefzoseha naseri, Hefzoseha naserolhokama , zakhire kharazmshahe , Jameosharheyn and Canon ,has been conducted. Since change in sleep and wakefulness can change the quality and temperament in human body , a change toward health or illness will also be possible .Therefore, changing the six tools such as sleep and arousal is very important in traditional Iranian medicine .We discuss sleep and wakefulness as a variable in age and various geographic areas as two indices. Regarding the conducted study and the importance of appropriate sleep and wakefulness toward health maintenance, we can conclude that sleep from traditional Iranian medicine point of view,in different individuals and conditions like various geographic regions, is not recommended the same. Interpretation of a proper pattern of sleeping for people in different ages and geographic regions, for prevention from diseases and health maintenance, has a great importance in traditional Iranian Medicine</p> خواب,بیداری,طب سنتی ایرانی, مناطق جغرافیایی Sleep, Wakefulness, Traditional Iranian medicine, Geographic regions 263 268 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-98&slc_lang=fa&sid=1 SH. Soltani شاهین سلطانی 100319475328460014695 100319475328460014695 No M.B. Minae محمد باقر مینایی 100319475328460014696 100319475328460014696 Yes M. Besharat مهدی بشارت 100319475328460014697 100319475328460014697 No F. Karimi فروزان کریمی 100319475328460014698 100319475328460014698 No E. Nazem اسماعیل ناظم 100319475328460014699 100319475328460014699 No