fa بررسی و اولویت‌بندی داروهای مؤثر در درمان بلخیه (سالک) در منابع منتخب طب سنتی ایرانی تخصصي Special اصيل پژوهشي Origianal Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong>سابقه و هدف:</strong> بیماری لیشمانیوز (سالک) که نوع جلدی آن شایع است، یکی از ۱۰ بیماری مهم انگلی در دنیاست. ایران نیز در این زمینه یکی از ۷ کانون درگیر در جهان به&rlm;‌شمار می‌رود. این مطالعه برای رسیدن به درمان&rlm;‌های مؤثر بر سالک جلدی در منابع طب سنتی ایرانی منتخب و فراهم‌آوردن پیشنهادهای درمانی مناسب هدف&rlm;‌گذاری شد.<br> <strong>مواد و روش‌ها: </strong>در<strong> </strong>این مطالعۀ کتابخانه&rlm;‌ای، جهت اولویت&rlm;‌بندی مفردات به‌کاررفته در درمان لیشمانیوز جلدی در طب سنتی ایرانی، با کلیدواژه‌های &laquo;ریش بلخی، جوش بغدادی، حب بغدادی، بدریش، پشه&rlm;‌گزیدگی، پشه&rlm; خورد، سناخر، دانه&rlm;‌سال و سالک&raquo; در کتب طب سنتی موجود در کتابخانۀ جامع طب سنتی و اسلامی (نرم‌&rlm;افزار نور) و نیز برخی کتب خطی برجسته از جمله قانون، جست‌وجوهایی انجام گرفت.<strong><span style="font-family:B Lotus;"></span></strong><br> <strong>یافته‌ها: </strong>نتایج این مطالعه نشان داد مرهم اسفیداج مرکب از مرداسنگ، سفیداب قلعی، روغن گل سرخ، کافور و سرکه دارای بیشترین تواتر و امتیاز در میان درمان‌های به‌کاررفته در سالک در منابع طب سنتی ایران است.<br> <strong>نتیجه‌گیری: </strong>در این مطالعه مشخص شد در هیچ‌یک از منابع طب سنتی مورد بررسی، درمان تک مفرده برای درمان سالک به‌کار نرفته و در تمام موارد بیش از دو مفرده استفاده شده است. شاید سه ترکیب درمانی که در روش اولویت‌بندی، بیشترین امتیازها را به‌دست آورده‌اند، پیشنهاد مناسبی برای پروژه&rlm;‌های تحقیقات آزمایشگاهی و بالینی در زمینۀ یافتن درمان طبیعی مناسب برای بلخیه یا لیشمانیوزیس جلدی (سالک) باشد.</span></span></div> <p><span style="font-family:Times New Roman;"><strong>Background and Purpose:</strong> The most common form of leishmaniosis, Cutaneous Leishmaniosis (CL) is one of the ten most important parasitic diseases globally, with Iran being one of the seven endemic areas in the world. This study aimed to investigate effective treatments for Balkhieh in selected Traditional Persian Medicine (TPM) texts and to propose appropriate treatment suggestions for research.<br> <br> <strong>Materials and Methods:</strong> A library-based study was performed for prioritization of appropriate herbal treatments for cutaneous leishmaniosis in TPM. Queried terms in traditional medicine books available in the comprehensive library of traditional and Islamic medicine (Noor software) included &ldquo;Rish-e-balkhi, Josh-e- Baghdadi, Habbe-e Baghdadi, mosquito bite, Sanakhar, Saldane (leishmaniosis) and Leishmaniosis&rdquo;. Moreover, some prominent manuscripts including the Al-Qanun fi al-Tibb were also searched.<br> <br> <strong>Results:</strong> The current study revealed that &ldquo;Marham-e Esfidaj&rdquo; had the highest frequency and score consisting of Mordasang, Tinny Whitewash, Oil of Rosa damascena, Cinnamomum camphor and vinegar.<br> <br> <strong>Conclusion:</strong> Based on the data presented herein, none of the reviewed traditional medicine sources recommended single-herb therapy for Balkhieh, and all treatments had at least two components. Maybe, three component combinations that scored the highest based on the prioritization method could be a good suggestion for laboratory and clinical research projects in the field of finding appropriate herbal treatments for Balkhieh or cutaneous leishmaniosis.<br> <br> <br> &nbsp;</span></p> لیشمانیوز جلدی (سالک), طب سنتی ایرانی, داروی موضعی Cutaneous Leishmaniasis, Traditional Persian Medicine, Topical drug 175 186 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-573&slc_lang=fa&sid=1 Tayebeh Ghazaleh طیبه غزاله 100319475328460020145 100319475328460020145 No Maryam Iranzadasl مریم ایرانزاد اصل 100319475328460020146 100319475328460020146 No Fatemeh Emadi فاطمه عمادی 100319475328460020147 100319475328460020147 No Elham Emaratkar الهام عمارتکار 100319475328460020148 100319475328460020148 No Fariba Khoshzaban فریبا خوش‌زبان khoshzaban@shahed.ac.ir 100319475328460020149 100319475328460020149 Yes