fa مروری بر اثرات درمانی هویج ایرانی (Daucus carota subsp. carota) و هویج فرنگی (Daucus carota subsp. sativus) در طب سنتی و یافته‌های نوین تخصصي Special مروري Review Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:14px;"><strong>سابقه و هدف:</strong> هویج ایرانی یکی از گیاهان بومی فلات ایران محسوب می‌شود که از گذشته‌های بسیار دور به‌عنوان گیاه دارویی کشت می‌شده است. هدف از تحقیق حاضر، مروری بر مواد مؤثرۀ اندام‌های مختلف زردک و هویج فرنگی، به‌ویژه ریشۀ آن در طب سنتی و نوین است.<br> <strong>مواد و روش‌ها:</strong> این مطالعه که از نوع کتابخانه‌ای است، به شیوۀ مروری نقلی و با بهره‌گیری از کتاب‌های مهم طب سنتی و تاریخی و کاوش در پایگاه‌های اطلاعاتی در دسترس نظیر Science Direct، Google Scholar، PubMed، Scopus، SID انجام شد.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> زردک به‌دلیل وجود ترکیب‌های مغذی متنوع نظیر انواع ویتامین‌ها، مواد معدنی، فیبر و آنتی‌اکسیدان‌ها، به‌عنوان گیاهی دارویی با ارزش تلقی می‌شود. افزون براین به‌واسطۀ وجود ترکیب‌های فیتوشیمیایی فراوان، آن را به یکی از سبزی‌های پرمصرف در پیشگیری و درمان برخی از بیماری‌های مزمن در طب سنتی و نوین تبدیل کرده است. نتایج تحقیقات نشان داده است میزان قند ریشۀ هویج ایرانی بیشتر از هویج فرنگی و مقادیر آهن آن حدود سه برابر بیشتر است. به این دلیل هویج ایرانی برای جلوگیری از کم‌خونی توصیه می‌شود. زردک با داشتن کاروتنوئیدهایی همچون آلفا-کاروتن و لوتئین، یکی از منابع با ارزش آنتی‌اکسیدانی طبیعی است که می‌تواند در جلوگیری از بسیاری از بیماری‌های چشمی، قلبی-عروقی، پوستی و انواع سرطان نقش داشته باشد.<br> <strong>نتیجه‌گیری:</strong> با توجه به پژوهش‌های انجام‌گرفته، به‌&rlm;نظر می‌رسد هویج ایرانی به‌عنوان یکی از سبزی‌های بومی ایران، مورد اقبال عمومی قرار گرفته و از فرآورده‌های متنوع حاصل از ریشۀ آن، جزئی از رژیم غذایی تمام گروه‌های سنی مورد استفاده قرار گیرد.<br> &nbsp;</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:Tahoma;"><strong>Background and purpose</strong>: Persian carrot is one of the indigenous plants of Iran&#39;s plateau, cultivated over the centuries as a medicinal herb. The purpose of this study is to review the active ingredients of various organs of the<em> Zardak</em> plant, especially its roots in traditional and modern medicine.<br> <strong>Methods and Materials</strong>: This study, which is a library type, was conducted in a narrative review method and utilized important books of traditional medicine and explored in accessible databases such as Science Direct, Google Scholar, PubMed, Scopus and SID.<br> <strong>Results: </strong>The Persian carrot is considered as a valuable herbal medicine because of the presence of various nutritious compounds such as vitamins, minerals, fiber and antioxidants. In addition, due to the numerous phytochemical compounds, it has become one of the most widely used herbs in the prevention and treatment of some chronic diseases in traditional and modern medicine. Research results showed that amount of Persian carrot sugar is more than carrot and its iron content is about three times higher. For this reason, Persian carrots are recommended to prevent anemia. The Persian carrot having carotenoids, such as alpha-carotene and lutein, is one of the most valuable antioxidant sources that can play a role in preventing many eye diseases, cardiovascular disorders, skin diseases, and cancers.<br> <strong>Conclusion:</strong> It seems that Persian carrot as one of the indigenous herbs of Iran, is considered to be popular and various products derived from its root could be a part of the diet in all age groups.</span></div> زردک, هویج ایرانی, گَزر, بتا- کاروتن, طب سنتی, طب نوین Zardak, Persian Carrot, Gazar, Daucus carota, Beta-Carotene, Traditional Medicine, Modern Medicine 195 208 http://jiitm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-489&slc_lang=fa&sid=1 Hossien Batooli حسین بتولی 100319475328460014288 100319475328460014288 Yes Mohamad Reza Kasiri محمدرضا کثیری h.batooli@areeo.ac.ir 100319475328460014289 100319475328460014289 No